100かいだてのいえ

100かいだてのいえ là bộ sách tranh của いわいとしお (Iwai Toshio), do 偕成社 (Kaisei-sha) xuất bản từ năm 2008. Trước khi viết sách thiếu nhi, ông là nghệ sĩ truyền thông được biết đến với các tác phẩm tương tác, chương trình truyền hình và phần mềm nghệ thuật. Theo lời tác giả trên trang của nhà xuất bản, ý tưởng cuốn đầu tiên đến từ việc con gái lớn của ông gặp khó khăn với các con số khi vào lớp một.

Bộ sách hiện có sáu cuốn chính, mỗi cuốn một thế giới: ngôi nhà vươn lên trời, ngôi nhà dưới lòng đất, dưới biển, trên bầu trời, trong rừng và dưới đầm lầy. Mỗi cuốn có nhân vật chính riêng và đọc độc lập được, nên không bắt buộc phải đọc theo thứ tự.

Sách mở theo chiều dọc

Điểm nhận diện của bộ sách là cách mở: sách được lật theo chiều dọc, nên mỗi trang đôi thành một khung hình cao và hẹp, giống như mặt cắt của một tòa nhà. Người đọc đi theo nhân vật qua từng tầng, cứ mười tầng lại gặp một nhóm cư dân mới, và số tầng được ghi nhỏ ở mỗi tầng.

Cả sáu cuốn chính có cùng khổ 22×31 cm, 32 trang và nhà xuất bản đều ghi độ tuổi 「3歳から」 (từ 3 tuổi). Với gia đình chưa quen, nên biết trước rằng sách cầm dọc trên đùi sẽ dễ xem hơn đặt nằm ngang trên bàn.

Vì sao bộ sách đặc biệt

Theo phản hồi của độc giả trên 絵本ナビ và thư bạn đọc trên trang của 偕成社, điều trẻ thích nhất là cảm giác “đang leo lên” (hoặc đi xuống) cùng nhân vật: nhiều bé dùng ngón tay lần theo cầu thang như chơi mê cung. Mỗi tầng đều được vẽ riêng với rất nhiều chi tiết nhỏ — đồ đạc, món ăn, trò chơi của cư dân — nên đọc lại lần nào cũng phát hiện thêm điều mới.

Con số xuất hiện một cách tự nhiên: đếm tầng, đoán xem mười tầng tiếp theo ai sống, so sánh nhà này với nhà kia. Nhà xuất bản cho biết đã nhận nhiều thư kể rằng trẻ học đếm đến 100 nhờ bộ sách, nhưng cuốn sách không dạy như sách bài tập. Cha mẹ cũng không cần giải thích hết mọi thứ — để bé tự nhìn, tự kể, tự tưởng tượng cuộc sống trong từng căn nhà thường là phần thú vị nhất của buổi đọc.

Với các bé nhỏ tuổi

Với bé khoảng 2–3 tuổi, đừng đặt mục tiêu đếm đến 100. Theo chia sẻ của độc giả, các bé nhỏ thích nhất việc chỉ vào con vật, gọi tên đồ vật, đoán “ai ở tầng tiếp theo” và dùng ngón tay leo cầu thang. Có thể đọc vài nhóm tầng mỗi lần, dừng ở nhà bé thích, và để việc đếm đến sau khi bé tự tò mò về các con số.

Nên bắt đầu từ cuốn nào?

Theo chia sẻ của độc giả, phần lớn gia đình bắt đầu với cuốn đầu tiên 100かいだてのいえ rồi mới đọc tiếp các cuốn khác; cuốn này cho thấy rõ nhất cách bộ sách vận hành. Đó cũng là gợi ý của NIPIKO Books nếu bạn chưa biết chọn gì.

Tuy vậy, mỗi cuốn đều độc lập, nên bắt đầu từ thế giới bé đang mê cũng rất hợp lý: bé thích bọ và đào đất có thể bắt đầu với ちか, bé mê biển với うみ, bé thích sinh vật với ぬま. NIPIKO Books không xếp hạng “cuốn hay nhất” — sáu cuốn khác nhau ở thế giới và cư dân, không phải ở chất lượng.

Gợi ý đọc cùng con

• Trước khi lật sang nhóm mười tầng mới, hỏi bé: “Con đoán ai sống ở tầng tiếp theo?”
• Mỗi lần đọc, chọn một thứ để tìm xuyên suốt các tầng — ví dụ cái ghế, món ăn hay chiếc giường.
• Sau khi đọc, cùng bé vẽ một ngôi nhà nhiều tầng của riêng mình trên một tờ giấy dài, mỗi tầng một cư dân bé tự nghĩ ra.

Ấn bản mini, khổ lớn và các phiên bản khác

Ngoài sáu cuốn chính, 偕成社 còn phát hành bản board book cỡ nhỏ (ミニ), bản khổ lớn (ビッグブック) và hộp quà. Đây là các ấn bản khác của cùng nội dung, có ISBN riêng; khi mua, hãy kiểm tra đúng ISBN. Bản mini nhỏ hơn nhiều, trong khi bộ sách vốn rất nhiều chi tiết. Đồ lưu niệm và hoạt động in màu trên trang nhà xuất bản không được tính là đầu sách.

• ボードブック100かいだてのいえミニ · ISBN 9784033327105 — Bản board book cỡ nhỏ 13×18 cm (2015), không phải sách chính.
• ボードブックちか100かいだてのいえミニ · ISBN 9784033327204 — Bản board book cỡ nhỏ (2015).
• ボードブックうみの100かいだてのいえミニ · ISBN 9784033327303 — Bản board book cỡ nhỏ (2015).
• ボードブックそらの100かいだてのいえミニ · ISBN 9784033327402 — Bản board book cỡ nhỏ.
• ボードブックもりの100かいだてのいえミニ · ISBN 9784033502205 — Bản board book cỡ nhỏ.
• ぬまの100かいだてのいえミニ · ISBN 9784033503400 — Bản cỡ nhỏ (2024).
• ビッグブック100かいだてのいえ · ISBN 9784033317403 — Bản khổ lớn dùng để đọc cho nhóm trẻ (2009); mỗi cuốn chính đều có bản ビッグブック riêng.
• ギフトボックス100かいだてのいえ（全６巻） · ISBN 9784033502915 — Hộp quà gồm sáu cuốn chính (2024), cùng nội dung với sách lẻ.
• すうじかるた 100かいだてのいえ · ISBN 9784033328003 — Bộ bài karuta về con số (2016) — trò chơi đi kèm, không phải sách tranh.